د ايټاليې ده لرغون پوهان د يويشتمې ميلادي پېړۍ په سر کې د افغانستان د مرکزي سيمو په یولړڅمڅو وګرځيدل او د خپلو څېړنو لپاره يې د هغه ځاې مطالعه وکړه. دوي د خپلې دغې کتنې اوڅیړنې په ترڅ کې د هرې سيمې څمڅې یا غار ته نومرې ورکړي دي. په دغو څمڅو اوعبادت ځايونوکې […]
د خټو نه په ډېرمهارت سره د خونې د دېوال سره جوړه “بنايي” رپ وي. دا له بام یا چت نه تقریبأ یو یا يو نیم مټر راکوز، له یوې لوېشتي نه نیولې بیا تر یو فټ پوري پلن والی لري. څنډه او لاندينۍ برخه یې په مخصوص ډول په خټو کې ډیزان شوې وي […]
د هند نامتو فلم ” اوم شانتي اوم” يوه مکالمه داسې ده چې ” کله چې څوک د زړه نه يو شې غواړي نو بيا ټول کاينات د هغه په لټون کې ورسره مرسته کوي” ښاي د فلم ډايرېکټر ته دې خبرې دومره خوند ورکړې و چې په فلم کې څو وارې دا جمله تکرار […]
ابو سعيد ګردېزی د يولسمې ميلادي پېړۍ جغرافيه پوه او تاريخ ليکونکی و. د ده پوره نوم عبد الحی ابن ضحاک ابن محمود و چې د مړېنې نېټه يې ۱۰۶۱ م ښودل کېږي. دی د گردېز اوسېدونکی او د غزني د سلطان عبد الرشيد د دربار امير و چې هغه وخت يې کتاب د ” […]
د صليبي جنګونو لړۍ شا و خوا درې سوه کاله غځيدلې ده. په ديارلسمې ميلادي پېړۍ کې د مرو(ترکمنستان) نه د “اوغوذ” قام ۴۰۰ سپاره جنګيالي د خپل مشر”ارتغرل” سره په دې جنګ کې ګډون لپاره اناطوليه ته ورغلل چې هغه وخت د ترک سني مسلمان سلجوق سلطنت يوه شاهي صوبه وه. د سلجوق سلطنت […]
د افغانستان له خاورې نورې نړۍ سره د تجارت تاريخ ډېر زوړ دی. خو په شلمې ميلادي پېړۍ د اوسني اقتصاد بنسټ دريو کسانو کېښودو چې يو عبد العزيز(لندني) دویم د هرات عبد المجيد زابلی او درېیم د غزني قره باغ شير خان (ناشر) و. د عبد العزيز نيکونه په اتلسمې ميلادي پېړۍ کې د […]
د کندهار زوړ ښار شمال ته يو غر “سر پوزه” نومېږي چې له بېخه تر څوکې پورې يې يو وخت ۴۵ پوړۍ ورختلي وې. وروستو ترې ۴۳ پاتې شوې او په تاريخ کې د چهل زينو په نوم ياد شو. د غر په څوکه يو غار د خونې په شکل جوړ دی چې د شپاړسمې […]
د اردن په جنوب کې د پېټرا لرغونې ښار لکه د افسانو د ښاپېريو او د دېوانو د اوسيدو ځايونه لري چې په ليدو يې عقل حېرانه پاتې شي. پېټرا په اصل کې لاطيني توری دی چې د تيږې مانا ورکوي. د ۳۰۰۰ ق م نه واخلې تر ۲۰۰۰ م پورې دلته په تيږو کې […]
د کوټې نه ۱۵۰ کلوميټر لوېديځ ته د زيارت نوم د ” خرواري بابا” زيارت له کبله مشهور شو. دلته د اختر په موقع به ځوانان د پالوانۍ (غېږ بازي) او د نښې ويشتلو سيالۍ لپاره ټوليدل. د لته د لرغونې زمانې راهيسې د باران اوبه ډېر په مهارت کارېزونو کې راټوليدې. خلکو به د […]
د مدينې منورې نه ۱۷۰ کلوميټر شمال کې د تبوک په لاره پروت د خيبر ولايت د زمکې نه ۸۵۰ ميتر لوړې د تيږو غونډۍ لري. خيبر په عبراني ژبې کې کلا ته واي. دلته د غونډيو نه بهيدونکي د باران اوبه يو سيند کې توېږي چې شا و خوا شنه پټي خړوبوي. د کجورو […]