Category: د هندوستان پښتانه

بهلول لودي

په ډېلي کې د ۱۵ پېړۍ لودي جوړښتونه “پټهاني تعمیر” په نوم یادېږي. دا زیات تره مقبرې دي او یوڅو نه علاوه په نورو شناختې نه دي پاتې. د لودي سلطنت بنسټګر بهلول لودي او د ده ژوند له یوې معجزې کم نه دی. د بهلول نيکه بهرام خان په ۱۴ پېړۍ کې د روه […]

دراني

د ۱۹۷۰م په لسیزه کې د بمبۍ په یو وړوکې کوڅه کې یو سپین ږیري به په خپلې وړې هټۍ، مالګه مرچ او نور توکي خرڅول. د چا ګومان هم نه کیدو چې په ۱۹۴۰م کې نامتو سندرغاړو محمد رفیع او ګیتا دت خپلې لومړۍ سندرې د دغه کس سره یو ځای ویلې وې. د […]

عرفان

” مونږ د ډېرو ارمانونو او پلانونو سره په ګړندي ټرین کې روان یو، چې ناڅاپه ” ټکټ کلکټر” درته اوږه وټپوي چې ستا سټیشن راورسیدو، ښکته شه.” دا خبره د هند نامتو ستوري عرفان خان په ۲۰۱۹م کې د لندن له یو روغتون خپل ملګري ته ولیکله. د ټونک روهیله پښتون، صاحبزاده عرفان علي […]

بنګښ سرودیان

سرود (سارود) فارسي توری چې مانا يې خوږه نغمه ده. دا د رباب په شان د ساګوان (ساقې ونې) له لرګي جوړ او د چېلي (اوزی) د پوټکي پلن تارونه لري. هغه پلنه برخه چې ربابي ورباندې تارغږوي، د پیتل پوښ لري چې ګوتې يې ژوبل نشي. د ۱۸ پېړۍ په هند کې یو بنګښ […]

جوهر

د ۱۹۳۰ م په وروستیو کې د لندن په یو کانفرنس کې محمد علي جوهر ته د خبرو لپاره ۵ مینټه وخت ورکری شو. ده د غونډې ګډونوالو نه پوښتنه وکړه، “زه ۳۲ کروړ انسانانو استاځی، د ۶ زره میل سفر نه وروسته دلته راغلم. زه په یو منټ بلکه په یوه ثانیه کې د […]

اختر شیرانی

په اردو ادب کې اختر شیراني د ” شاعر رومان” په لقب او د انګریزي روماني شاعرانو ” کیټس، شېلی او بایرن سره پرتله کېږي. په راجستان کې د ټونک ریاست روهیله پښتنو نوابي وه او شیراني قام چاپېره په نورو کلیو کې هم میشت دی. د ناګور په ضلع کې څلورو کوڅو “صوفیا- غوثیه- […]

ملکه جهان

په اپریل ۱۵۲۶م د پانی پت لومړي جنګ کې ابراهیم لودي د خپلو پتمنو ملو سره ووژل شو. د ده نور پوځ له میدانه تښتیدلې او یا مغلو ته تسلیم شوی و. د لودیانو د ټبر مشره”ملکه جهان” د آګرې په سکندره کلا کې وه. د دې خپل نوم په اړه معلومات نشته خو دا […]

ابراهیم ګاردی

د فرانسوي ژبې ” ګاردی” د “ګارډ” یا محافظ مانا ورکوي. د پانی پت په دریم جنګ کې د مرهټو له خوا د توپخانی مشرابراهیم ګاردی و. په ۱۶۶۸م کې فرانسویانو د لویدیځ بنګال مالاباربندر د تجارت لپاره مغلو نه تر لاسه کړو نو د حفاظت لپاره يې پکې پوځ هم وساتلو. مرهټو هغه وخت […]

ابادي بانو بیګم

د هند د خپلواکۍ غورځنګ دوو وروڼو محمد علی جوهر او شوکت علی مور په تاریخ کې د “بي اما” په نوم شهرت لري. ابادی بانو په ۱۸۵۰ م کې په روهیله ریاست رامپور کې وزیږېده. د دې پلارشیخ مظفرعلی په نجیب اباد کې د پوځ په سپاره دسته کې شامل و. په ۱۸۵۷م کې […]

ډاکټر ذاکر حسین

په هند کې د خپلو څېړنو په وخت ځینو استادانو ویل چې مونږ دوه پښتانه پیژنو چې یو شیر شاه سوری او بل ډاکټر ذاکر حسین خان دی. د قایم ګنج په یو محلت کې د “مد اخوند په قبر خلک اوس هم ډیوې بلوي. دا ښار قایم خان بنګښ په ۱۸ پېړۍ کې اباد […]