زمونږ د زمکې کره ۷۱ في صد اوبه دي چې زیات يې سمندرونه جوړوي. په انګریزي کې یو وړوکی سمندر( سي) وي او هغه چې د یو براعظم نه راتاو وي، بحر (اوشن) نومېږي. په هندي کې سیند ته “ندي” او سمندر ته “ساګر” وایی. په پښتو کې سیند (دریاب) او سمندر ( بحر) لپاره […]
د نړي کره ( ګلوب) په نیلا سمندر کې د ملکونو نقشې ښکاره کوي او ورباندې کرښې (خط) تېر شوی وي. زمونږ زمکه یوه سیاره او د دې زیاته برخه اوبه ( ۷۱ في صد) او نوره ۲۹ في صد وچه ( خاوره) ده. شا و خوا ۲۰۰ میلینه کاله پخوا زمکه یوه ټوټه وه […]
ته په دکن خوشاله گرځه…د زيړو گلو باغ دی چا ته وسپارنه د گنگا د وادۍ په دکشڼ يا جنوب کى هغه لوی مثلث چې په سمندر کی غزېدلی ښکاري د دکن سيمه وه. دا د يو لوې مېزپه شان دغرونو د دريو سلسلو په مينځ کى دوه سرحدونه لري چې لوېديځ او ختيځ ساحلونه […]
دا اوبه د هندو کش له غرونو نه راووځي او شا و خوا ۴۸۰ کلوميټر مزل وهي. د افغانستان په ختيځ کې دا د کونړ له غرونو تېرېږي او خلک يې په هم دې نوم يادوي. خو دا واورينې اوبه شمال کې لږ مخ په بره هم خېژي او نه سياسي پلې پېژني او نه […]
د بنګال او بهار نه واخله تر ایران، د ” دوآبه” په نوم بې شمیره سیمې مشهورې دي. په منځنیو پېړیو کې د فارسي آب (اوبه) او دو(دوه) مرکب دا نوم د هغو دوو سیندونو تر منځ زمکې لپاره کاریدو، چې څنګ تر څنګ روان وي. د ایران په شمالي خراسان صوبه کې یو وړوکی […]
اوسنی “جبرالټر” د عربي جبل الطارق وران شوی بڼه ده چې شپږ نیم مربع کلومیټړ مخروطي ډبره ده. دا د اسپانیې د جنوب ” آئبیریا” ټاپووزمي نه وراخوا له لویدیځ څخه میدیټرنیا ته د تلو په لاره له تیرو ۱۴۰۰ کالو د ناندریو مرکز پاتې شوی ده. د هرې سیمې تاریخ د دې له جغرافیې […]
په پښتو کې “شېلا” هغه ځای وي چې له غرونو اوبه پکې راتوی او ډنډ شي. په کندهار کې ورته ” لاښ یا لاښه” وایی. په بلوچستان کې ۱۸۷۹م کې د ریل ( اورګاډي) پاټلۍ د غځولو کار پېل شو. د دوي هدف د کندهار د لارې تر ترکمانستان د روس د امکاني حملې مخه […]
په نړۍ کې څلور قیمتي کاڼي الماس- نیلم، یاقوت( لعل) او زمرد دي. تر ۱۸ پېړۍ، دا په دې ټولو کې ګران بیه کاڼی و ځکه د ۲۰ الماس ( ډایمنډ) په بدل کې به یو زمرد کیدو. دا د خوشبختۍ سمبول او د باچاهانو په تاج کې به خښ و. یو وخت داسې عقیده […]
د خیبر په دره کې د څو غرونو واورې د خوړ په بڼه جمرود ته رسېږي. په دوی کې د یخو اوبو یوه لرغونی تالاو “لالا چینه” نومېږي. د وریښمو په لار تلونکو راتلونکو قافلو د دغې اوبو سره پړاو کاو او بیا به وړاندې تلل. د لالا چینې سر د سپین غر په غونډیو […]
د نړۍ د ټولو سمندرونو څپې په یو ورځ او شپه کې بره یا ښکته غورځي چې په عربي کې ” مد و جزر” او په هندي کې ” جوار بهاټا” نومېږي. زمونږ زمکه ۷۱ في صد اوبه او له هغې هم ۹۶ نه زیاته برخه په سمندر کې ده. زمکه د نمر چاپېره او […]