Category: بهرني او پښتونخوا

د غور امريکاي باچا

د متحده ايالاتود پينسلوانيا ايالت په ميوزيم کی په پارسي ژبی دوه سوه کاله پخوانې يو سندايښي دي. دالوزنامه يوافغان سردارمحمد رفيع بيگ لاس ليک کړی دی. په سند ليکلي دي چې جوسايا هارلن د سردار” د حکومت بش پړه واک او اختيار پخپل لاس کی لري” جوسايا هارلن وروسته د غورد باچا په نوم […]

ویلیم سمپسن

په نولسمې پېړۍ کې د برطانیې” السټریټډ لندن نیوز” د دویم افغان جنګونو انځوریز راپورونو لپاره شهرت تر لاسه کړو. دا د ویلیم سمپسن په لاس جوړیدل چې په ۱۸۲۳م کې د ګلاسګو (سکاټلینډ) په یوې بې وزله کورنې کې وزیږېدو. ده له وړوکي عمر څخه رنګ او برش سره علاقه لرله خو پلار يې […]

کندهار ته اورگاډې

په ۱۸۷۸ م کې د بريطانيې او د روس تر منځ په اروپا کې سيالي پاې ته ورسېده. انگرېزانو هغه وخت د هند په بېلا بېلو سيمو کې د اور گاډي پاټلۍ جوړولې او افغانستان ته د روسي سفارت تگ د دوي اندېښنې تازه کړې. دوي په امير شېر علي خان زور راوړو چې د […]

خالصه سکول

د پیښور بالاحصار کلا ختیځ لوري سړک بلې غاړې ته د جینکو کالج ودانۍ د هند له وېش څخه وړاندې ” این ایس ایس خالصه های سکول” نومیده. د سیک عقیدې “خالصه” فرقه په ۱۶۹۹م کې د لسم ګورو (ګوبند) له خوا جوړه شوه. د ۱۸۱۸م نه تر ۱۸۴۹ م پیښور د سیکانو په لاس […]

میله د ابو طبیله

په دې تصویر کې د فارسي لیک رنجیت سنګ ته یوه شکایت نامه ده. په ۱۸۳۸م کې مهاراجه رنجیت سنګه د پیښور حاکمیت له افغانانو واخیستو او ته یو اطالوي پوځي ایویټبایل يې د حاکم ( ګورنر) په توګه واستاو. خلکو به ورته ” ابو طبېله” ویل. په پینځو کالو کې د ده په ظلم […]

ډیورنډ او ډیورنډ

د ډیورنډ په نوم دوه انګریزان د پښتونخوا په تاریخ کې لاس لري. یو يې پلار هنري ماریان ډیورنډ او بل د ده زوی هنری مورټمر ډیورنډ دی. ماریان ډیورنډ د برطانوي سپاره پوځ افسر، میجر هنري پرسي زوی و چې په اتلسمې پېړۍ کې د نپولیان سره په جنګونو کې قید شو. هلته یوې […]

ايسټ انډيا کمپني

په ۱۵۸۸ م کی د بريطانيې له خوا د هسپانيې بحري ځواک ته د ماتې ورکولونه وروسته د لندن د تجارانو يوې ډلې د هغه وخت مليکې لومړۍ الزبت نه په بحر هند کی د بيړيود اوړلواجازه تر لاسه کړه او په ۱۵۹۱ م کی د انگلستان درې بيړۍ په عرب سمندرکی ورداخلې شوې. په […]

شاه جهان او واربرټن

د لوېديځ پنجاب د ګوجرانواله ښار سره نږدې يوه وړه ښاريه “واربرټن” نومېږي چې ځينې اوسيدوونکي يې خپلو نومونوسره درانی ليکي. د دی ځای تاريخ د دويم افغان جنګ او د يوې مېرمنې د مينې سره تړلی دی. په ۱۸۳۷ م کې د شاه شجاع سره بدرګه انګريز پوځيانو کې يو ځوان رابرټ نومېدو. د […]

خیبر ریډیو

په جنوری ۱۹۳۵م کې د هوا په څپو د پیښور له یو پوځي بارک د ریډیو خپرونې پېل شوې. د ” خیبر ریډیو” لپاره په “تارو جبه” کې د ۲۵۰ واټ (توان) یوه ټرانسمیټر کار کاو. هغه وخت دا متل مشهور شو چې ” هله به خبر شې چې تارو جبې له ورشې”. په برطانوي […]

رام کور- اسلام بی بی

د ۱۹۳۶م سپرلی د پښتونخوا په بنو کې د سیکانو او مسلمانانو ترمنځ د شخړو لپاره شهرت لري. د دې تر شا د یوې جینۍ او هلک د مینې داستان دی چې یو مسلمان او بل په سیک کورنۍ کې وزیږېدل. د ۱۹ پېړۍ له پېل بنو د بارکزو له لاسه ووتلو او سیکانو هلته […]