زمزمه

د لاهور په تاريخي ښار کی د ميوزيم او د پوهنتون ترمنځ د لوې لارې په سر يوه توپه ليدل کيږي چې ولس يې د بنگيانو توپ او پوه کسان يې د زمزمه په نوم پېژني. توپ خانه د دراني پوځ قوي برخه وه چې پکی په دريو کې دوه برخی درانده توپونه و. په […]

د هندوستان پښتانه – بهار

د هندوستان د بهار ولايت مرکزي ښار پټنه نومېږي. د عبادت خانو او د علم او هنر دا لرغونې سيمه په دې هم وياړي چې د دې يوه ولسوالۍ سهسرام د هند نامتو پښتون باچا شېر شاه سوري سيمه وه او اوس پکې د ده مقبره هم جوړه ده. د لته د خلجيانو او لوديانو […]

بې کچه مينه

هر څوک چې له حج يا عمرې راگرځي نو خرما او تسپې ارو مرو سوغات راوړي. څو کلونه وشول، چې زه دا تسپې راټولووم او دانو ته يې گورم. لکه د رنگا رنگ گلونو امېل ښکاري. د شيشې، لرگي اود پلاسټيک جوړ دا شنې، فېروزي، گلابي، ژيړې، سپينې، تورې، نسواري، نقرۍ او د بادامي رنگونو […]

کړه مار

د ايسپزو په خاوره سوابۍ کې کړه مار هغه نامتو غونډۍ ده چې د تاريخي اثارو سره سره د يوسف خان شېر بانو د مينې په کيسه کې هم ياد شوې دې. واې چې دلته يو سپين وړوکې مار موندل کېږي چې ځاي خلک ورته “کړه مار” واي او له دې کبله غر هم په […]

د نړۍ بڼ

د زمکې په جنوبي کره کې په اوړي کې يخ او په ژمي کې گرمي وي. زه د اگست په مياشت کې جنوبي افريقه ته ولاړم نو ژمې هغسې سوړ نه و لکه چې مونږ يې لرو. د دې څلويښت ميلينه خلک په نهو صوبو کې ژوند کوي، يوولس رسمي سرکاري ژبې لري خو د […]

پارا چنار

د کرمې پلاز مېنه او د پاکستان په قبايلي سيمې کې تر ټولو لوې ښار پارا چنار پکتيا ته نږدې دې. دلته يوه لويه دچنار ونه وه چې ورلاندې ” پارا چمکنو” خپلې جرگې کولې. د دې نه وړاندې دا ځاې ” توتکي” نومېدو او خلک به يې توتکي وال بلل کېده. د افغانستان پخواني […]

باختري ژبه

باختري د افغانستان هغه لرغونې ژبه وه چې د لومړي نه تر اوومې ميلادي پېړۍ پورې د رسمي ژبې په توگه کارېده. دا په يوناني ليکدود ليکل کېده نو ځينې ژبپوهان ورته په دې اساس ” يونان باختري ” وايي. خو ددې ژبې الفبا د يوناني نه توپير لري. د دې ژبې د ولوستلو لپاره […]

د لرگي کشتۍ

زمونږ کور يو وخت د سيند پر غاړه و او په تېرو څو کالو کې رانه ليرې شوې دې. زمونږ مشرانو به کشتۍ چلولې او د سوونو کا راهيسی ماڼگو له دی سينده خلک پوری راپوری وړي. ما سبق وېلې دې او د تېر يو کال نه کله يو او کله بل اېن – جې […]

کندهار ته اورگاډې

په ۱۸۷۸ م کې د بريطانيې او د روس تر منځ په اروپا کې سيالي پاې ته ورسېده. انگرېزانو هغه وخت د هند په بېلا بېلو سيمو کې د اور گاډي پاټلۍ جوړولې او افغانستان ته د روسي سفارت تگ د دوي اندېښنې تازه کړې. دوي په امير شېر علي خان زور راوړو چې د […]

علي مردان

د ۱۷۷۳ م نه تر ۱۷۹۷ م پورې د پېښور والي علي مردان خان و. دده د ژوند په اړه ډېر معلومات نشته خو دې د تېمور شاه د خپلوانو نه او د دراني ټبر يو مخه ور سردار و. په اوولسمې ميلادي پيړۍ کې د پارس د حکومت له خوا د کندهار والي هم […]