نعمت خانه

د لرګي او اوسپنې جالۍ وړه المارۍ، پخوانو کورونو کې د سامان یو ضروري برخه وه. هغه وخت چې فرج ( یخچال) نه و، خلکو پاتې ډوډۍ، میوه او کتغ به په دې المارۍ کې ساتل چې د پخلنځي یو ګوټ یا د کور یخ ځای کې پرته وه. مونږ به ورته “جالۍ” ویل. نورو […]

پالې شاه

د ژوب د پالې شاه دا تصویر د ۱۹۳۰م په لسیزه کې اخیستل شوی دی. سید پالې شاه په خټه عرب او په ۱ جنوري ۱۹۵۱ م کې له مړینې وروسته په دیه وال کلي کې خښ دی. د پالې شاه دواړو لاسونو په ګوتوغټې ګوتمۍ، په پښو دودیزه پڼې (موچڼې) او په سر يې […]

یووې

زمکه قولبه کول او پکې یووې (یوې) ګرځول د انسان تر ټولو لومړی ساینسي کارنامه وه. د ۲۰ پېړې یووې یو یا دوو غوایانو ته اړ وو. د غوایی په څټ پروت جغ (ژغ) او د دې “جغونډی د “ولی” له لرګي جوړیدل ځکه دا به سپک و. د یووې لپاره د ” څېړۍ” (بلوط) […]

زبان افغانی

د ۱۹ پېړۍ په سر کې د کلکتې نه اروپایی پادریان د هند هرګوټ ته د تبلیغ لپاره ورتلل. په ۱۸۱۸م کې د انجیل څو پاڼې په “افغاني ژبه”(پښتو) هم وژباړل شوې. د مبلغینو نه علاوه برطانوي پوځ افسرانو ته هدایت وشو چې پښتو زده کړي. په ۱۸۳۴م کې د انجینیرانو دستې میجر رابرټ لیچ […]

تور او سپن

په ۲۰۱۲ م کې یوې سروې تر مخه په هندوستان کې د ارایش په توکو کې د مخ پوټکی سپینولو کریم ترټولو زیات خرڅېږي. په هند کې ولې خلک خپل پوست سپینول غواړي؟ د دې تاریخ د انګریزانو له وخته پېل کېږی. “ګورا صېب” واکمن و او د دوی سپین مخ د واک او د […]

کالاباغ بند

د هند له وېش وروسته، پاکستان خپلو کارخانو جوړولو لپاره بجلۍ (بریښنا) ته اړ و. د ده په برخه د پنجاب لوی سیندونو سرچینه په همالیه کې وه. په ۱۹۵۴م کې په اباسین د څو بندونو وړاندیز وشو چې یو پکې په کالا باغ کې و. دا د پنجاب یوه نوابي وه او هلته د […]

ایدهي

د ۲۰۱۶م جولای میاشت، د کراچي په سرکاري روغتون کې د ۸۸ کالو یو مرګی حال سپین ږيری وصیت کوي. که غړي مې روغ او د بل انسان پکاریدل نو له خښولو وړاندې رانه وباسئ. په ۸ جولای دغه بوډا عبدالستار مړشو نو سترګې يې یو نابینا ته ولګول شوې. عبد الستار په ۱۹۲۸م کې […]

کنګینه

یوه خټینه کټوۍ چې تازه انګور پکې وساتي، سر يې په خټو بند کړي او تر زمکې لاندې یا یخ ځای کې کېږدي. په ژمي کې هغه وخت چې نوره میوه ختمه وي نو دغه کنګینه یو ځل بیا تازه انګور خوړلو لپاره راوباسي. د افغانستان په خاوره د کندهار نه تر تخار انګور پیدا […]

د ګوګل ژباړه

څو اوونۍ کېږي چې د فیسبوک د یو ملګري پاڼه مې ولیده. د پلوسۍ ګومبد په اړه زما پښتو مضمون د ګوګل انګریزي ژباړې سره يې خپور کرې خو نوم پرې د بل چا و. زما د فیسبوک پاڼې نه هغه ټول تصویرونه يې په خپل نوم خپاره کړي وو چې د ګومبد لیدو په […]

د کاپیسا زمري

د ۲۰۱۹م په پای کې له کاپیسا د دوو زمرو مجسمې وموندل شوې چې ژبې يې راویستې دي. دا د څو پوڼیو دواړو غاړو ته په تیږه ۴ میلادي پېړۍ کې جوړ وو. لرغونپوهان باور لري چې دا یو بودایی “قربان ګاه” ته د ختلو لاره وه. کاپیسا د کابل نه ۲۰ کلومیټر شمال کې […]